Tegenwoordig kunnen we de hardhouten kozijnen (we laten zachthout, zoals vuren en grenen hier even geheel buiten beschouwing) in twee hoofdgroepen onderverdelen:
1. Traditionele hardhouten kozijnen
Dit zijn de hardhouten kozijnen zoals ze al meer dan 100 jaar bestaan. De meesten onder u kennen ook alleen dit systeem. Alle opendraaiende delen zijn "stomp", dat wil zeggen volledig recht op de zijkanten. Verder ontbreken geïntegreerde rubberdichting(en) meestal volledig. Soms zijn er wel (achteraf) tochtstrips op het kozijn gemonteerd om tocht te verminderen. Hierdoor wordt een erg lage isolatiewaarde bereikt en is er atijd veel kans op tocht.
Dit type kozijn verliest steeds meer terrein ten gunste van het moderne sponningkozijn, ook gezien de strengere isolatie-eisen die worden gesteld door de overheid.
Fabrikanten van hardhouten kozijnen hebben qua ontwikkeling niet stilgezeten, toen werd bemerkt dat vooral kunststof een groot stuk van de kozijnenmarkt had opgesnoept. Er werden nieuwe profielen ontwikkeld, die qua isolatie en winddichting veel beter waren dan het traditionele houten kozijn. Ironisch genoeg zijn veel ontwerpen gebaseerd op het kunststof kozijn; het kozijn werd in feite nagemaakt in massief hardhout. Hierdoor vind je in dit kozijn een waterhuishouding, die binnengedrongen regenwater weer naar buiten afvoert, en geïntegreerde rubberdichtingen, die tocht elimineren en een veel hogere isolatiewaarde garanderen.
Traditionele kozijnen hebben normaal gesproken een profieldiepte van 110 tot 120mm. Omdat de betere dichtingstechnieken in een hogere isolatiewaarde resulteren, heeft het Profel P2000 kozijn aan een standaard profieldiepte van 68mm voldoende. Hierdoor gaat veel minder (vensterbank-)ruimte verloren. Het kozijn is echter ook in een verdiepte versie leverbaar, die wel 120mm breed is. Dit model heeft een klassiekere uitstraling.
Hang- en sluitwerk
Alle denkbare kozijnuitvoeringen zijn mogelijk: vast,draaikiep, schuifpui en deur. Een goed kozijn is pas compleet als het de beschikking heeft over goed functionerend, betrouwbaar en inbraakwerend hang- en sluitwerk. De tijd van het raam met de enkelvoudige knip is helaas ver achter ons, moderne ramen dienen tegenwoordig op meerdere punten te sluiten. Niet alleen uw waardevolle spullen hebben hier baat bij, het meerpuntsbeslag zorgt er ook voor dat een gesloten raam ook werkelijk rondom netjes in de rubbers sluit, waardoor tocht volledig wordt uitgesloten. De bekendste hang- en sluitwerkfabrikanten zijn o.a. Roto en GU, welke ook in ons kozijn worden gebruikt.
Een volledig raamhang- en sluitwerk zou minimaal moeten bestaan uit:
- meerdere sluitnokken, ook aan de scharnierzijde,
- een uittilbeveiliging in de vorm van een paddestoelvormige nok,
- metalen sluitnokken en -bussen.
- verkeerd bedienbeveiliging bij draaikiepramen, waardoor je raam niet tegelijk in de draai- en in de kiepstand kan vallen,
- raamkruk in de kleur van het kozijn.
Wat deuren betreft: hier is het verstandig om een meerpuntsslot te vragen en een zekerheidscilinder of, beter nog, een veiligheidscilinder met certificaat. Het meerpuntsslot zorgt ervoor dat de deur minimaal op 3 punten op slot zit wanneer de sleutel wordt omgedraaid. De zekerheidscilinder (zonder certificaat) heeft een hardere kern, waardoor doorboren of afbreken moeilijker is en de veiligheidscilinder heeft een nog hardere kern en meer sleutelcombinatie-mogelijkheden, waardoor inbreken nog moeilijker wordt. De laatste is echter wel vaak hoog geprijsd.
De Renaissance serie
Erg interessant is natuurlijk ook de prijs!
De prijs van een goed hardhouten kozijn ligt tegenwoordig vaak even hoog als die van kunststof. De grondstof 'hardhout' is namelijk de laatste jaren sterk in prijs gestegen door het meer milieubewust kappen, wat natuurlijk alleen maar een goede zaak is. Hardhout is geen bulkproduct meer waar een schijnbaar onuitputtelijke voorraad van bestaat.
Bij het vergelijken van verschillende offertes zijn ook weer een aantal zaken belangrijk. Vergelijk bijvoorbeeld geen appels met peren. Standaard onbehandelde kozijnen zijn uiteraard goedkoper dan compleet behandelde en beglaasde ramen. Vraag daarom altijd om een volledig gespecificeerde offerte. Hierop staan alle kozijnen apart vermeld, zodat u precies kunt zien wat u krijgt en wat u voor uw kozijnen kwijt bent, voor uw HR-glas, uw binnenafwerking, uw voordeur, etc. Een offerte met een uitgebreid verhaal en onderaan de regel "totaal voor het bovenstaande: € 12.500,- excl. b.t.w." hoeft u niet te accepteren, vraag om een gedetailleerde specificatie!
Laat u ook niet lekker maken met gratis weggegeven zaken, of het moet een relatiegeschenk, een deurbeldrukker of een huisnummer zijn. Als een verkoper beweert dat hij u een garagedeur van € 1000,- gratis geeft of een korting van € 2000,- mits u meteen voor opdracht tekent, houd dan in uw achterhoofd de gedachte dat hij die garagedeur heeft moeten inkopen en hij dus:
- de garagedeur inmiddels heeft verrekend in de andere posten op uw offerte,
- de garagedeur als verlies afschrijft en dus wel erg wanhopig is om uw offerte binnen te slepen. Vaak wijst dit op een slecht draaiend bedrijf wat er alles aan doet om werk binnen te halen. Kijk niet raar op als zo'n bedrijf over 2 jaar verdwenen is.